Ngũ hành và sức khỏe (Hoàng Đế Nội Kinh)

Nối lá số với dưỡng sinh: hành nào khuyết hay quá vượng thì tạng phủ tương ứng cần giữ gìn, và bồi bổ ra sao. Căn cứ từ Hoàng Đế Nội Kinh (Tố Vấn — Âm Dương Ứng Tượng Đại Luận, Tứ Khí Điều Thần Đại Luận).

Bảng tương ứng

★★ DỤNG THẦN BẮT ĐẦU TỪ MÓN ĂN, RỒI TỚI MÀU SẮC

Và cả hai đều thuộc phạm vi Nội Kinh: ngũ vị đã có sẵn ở bảng trên, ngũ sắc là phần đi kèm ngay dưới.

1. MÓN ĂN — nói trước, nói cụ thể

★ Nói món, đừng nói "bổ hành Mộc". Khách không biết ăn gì cho ra Mộc; nói "rau xanh đậm, thêm vị chua nhẹ" là làm được ngay.

2. MÀU SẮC — tầng mạnh nhất sau món ăn

Nên bảng dưới chia theo QUY MÔ, từ nhỏ tới lớn — càng xuống dưới càng tác động lâu và rộng:

Cách dùng: màu của hành cần bồi thì tăng, màu của hành đang thừa thì giảm.

Bắt đầu từ thứ chạm hằng ngày — áo mặc, bàn làm việc, ví, chăn gối — vì làm được ngay và không tốn gì. Nhưng nếu người ta đang sửa nhà, đổi rèm, sơn lại phòng, bố trí lại chỗ làm thì đó mới là lúc màu ăn sâu nhất: một mảng tường đúng màu tác động mỗi ngày mấy tiếng, hơn hẳn một cái ví.

⚠ Đây là THIẾT KẾ, không phải vật phẩm. Nói màu sơn, màu rèm, ánh sáng — những thứ người ta vốn phải chọn khi ở và khi làm việc. Không kê đồ phải mua thêm, không "trấn", không "hóa giải". Ranh giới ấy giữ nguyên; cái mở ra chỉ là QUY MÔ của màu.

3. VẬT DỤNG — tầng thứ ba, và đang nhạt dần

Sau món ăn và màu sắc là chất liệu: gỗ, gốm sứ, đá, kim loại, thủy tinh. Bảng đầy đủ ở Vật dụng và đá theo ngũ hành.

Xếp sau cùng là có lý do, và lý do ấy ngày càng rõ. Theo ghi nhận thực địa ở Trung Quốc (mục màu sắc bên trên), lối dùng vật phẩm phong thủy đang lùi hẳn để nhường chỗ cho màu sắc và thực phẩm. Dễ hiểu: món ăn thì ngày nào cũng ăn, màu thì ngày nào cũng nhìn — còn một món đồ kê trong góc nhà thì để đó rồi quên. Nên khi luận: nói món ăn và màu cho kỹ, vật dụng chỉ nhắc khi khách hỏi tới, và cũng chỉ nói tới thứ họ đã có sẵn.

Chất liệu quanh mình đã đủ để bồi: cái tủ gỗ, bộ chén sứ, chiếc vòng đá, khung cửa nhôm, ô cửa kính — thứ nào cũng mang sẵn một hành, và ngày nào cũng chạm tay vào. Và ghi đúng nguồn: tầng vật dụng không thuộc Hoàng Đế Nội Kinh — Nội Kinh nói về ăn uống, ngũ vị, tạng phủ, giờ giấc. Chất liệu thuộc phong thủy ngũ hành vật liệu, một mạch khác.

4. Ghép với NGŨ VẬN của năm

Xem Ngũ vận theo lục thập hoa giáp: năm ấy hành nào thái quá thì bớt bồi hành đó lại; hành nào bất cập thì bồi thêm. Cùng một người, mỗi năm điều chỉnh một ít.

Hai trường hợp cần xử lý

Hành KHUYẾT hoặc quá SUY

Tạng của hành đó yếu hơn mức trung bình, tỉ lệ gặp vấn đề ở vùng đó cao hơn người khác.

Cách bồi theo "hư tắc bổ kỳ mẫu" — nuôi cả hành sinh ra nó:

Hành quá VƯỢNG

Tạng đó dễ bốc, đồng thời khắc hại tạng của hành bị nó khắc (Hỏa vượng thì hại Kim → hô hấp càng yếu).

Cách xả theo "thực tắc tả kỳ tử" — mở đường cho hành nó sinh ra, đừng đè bằng cách khắc:

• Hỏa thừa → cho sinh Thổ (biến nhiệt tình thành việc làm cụ thể, ăn uống điều độ), đồng thời ngủ trước 23 giờ để dưỡng tâm.
• Mộc thừa → cho sinh Hỏa (chuyển ý tưởng thành hành động), giữ không nổi giận.
• Thổ thừa → cho sinh Kim (nói ra, bộc lộ, vận động thở).
• Kim thừa → cho sinh Thủy (nghỉ ngơi, uống nước, bớt cầu toàn).
• Thủy thừa → cho sinh Mộc (vận động, ra ngoài, bớt sợ hãi lo xa).

Ngũ chí — cảm xúc cũng làm hại tạng

"Nộ thương can, hỉ thương tâm, tư thương tỳ, ưu thương phế, khủng thương thận." Đây là phần khách hay bỏ qua mà lại dễ làm nhất: người khuyết Kim nên giữ tâm trí bớt buồn lo, vì buồn hại phế.

Hiểu lầm thường gặp

• "Khuyết hành nào thì cứ đeo trang sức hành đó là xong" — không phải cách của Nội Kinh, và cũng không đủ. Nội Kinh nói về ăn uống, giờ giấc, mùa, cảm xúc. Chất liệu là một tầng RIÊNG, đứng SAU món ăn và màu sắc — xem Vật dụng và đá theo ngũ hành. Đeo đầy người mà ăn uống sinh hoạt đi ngược thì không tới đâu.
• "Bổ càng nhiều càng tốt" — vị nào quá cũng hại: "vị chua quá hại gân, mặn quá hại xương, ngọt quá hại thịt". Bồi vừa phải, đều đặn.
• "Lá số nói bệnh nên khỏi đi khám" — nguy hiểm. Lá số chỉ vùng cần để ý; chẩn đoán là việc của bác sĩ.

Liên quan

Ngũ hành vượng suy · Điều hậu · Nhật chủ · Vật dụng và đá theo ngũ hành